Jak na wesoło uczyć dziecko czytania, pisania, liczenia a nawet kodowania?

Jak pomóc dziecku w nauce czytania, pisania i liczenia? Dlaczego warto uczyć dzieci podstaw programowania? Przeczytaj artykuł i dowiedz się, jak rozwijać w dziecku umiejętności niezbędne w szkole oraz kompetencje przyszłości.

W czytaniu najważniejsza jest radość!

Pierwsze kroki w nauce czytania najlepiej stawiać wtedy, gdy dziecko wykazuje zainteresowanie literami (pyta, co to), chce poznać znaczenie napisów na szyldach, przeczytać samodzielnie życzenia na pocztówce czy ulubioną książkę. Jeśli więc dziecko jest zainteresowane pismem i umie odróżnić litery od liczb i figur, można zacząć wprowadzać je w świat liter.

Kiedy zacząć naukę czytania?

Nauka czytania wprowadzana jest najczęściej już w przedszkolu. Dziecko poznaje małe i wielkie litery oraz dowiaduje się, na czym polegają różnice między literami (czyli zapisem graficznym tego, co widzimy) i głoskami (czyli tym, co słyszymy). Równocześnie pokazuje mu się, że litery służą do budowania wyrazów, które mają określone znaczenie. W ten sposób dziecko trenuje czytanie ze zrozumieniem – najpierw wyrazów, a potem prostych zdań i krótkich tekstów. Takie podejście ułatwia rozwijanie motywacji wewnętrznej do nauki: „czytamy, żeby rozumieć i wiedzieć”14. Przekłada się również na gotowość dziecka do podjęcia tego wyzwania. Naukę czytania warto jednak zacząć od kształtowania u małego człowieka gotowości do podjęcia tego wyzwania oraz rozwijania motywacji wewnętrznej.

Sylabuję i główkuję. Gra edukacyjna dla przedszkolaków i uczniów pierwszych klas szkół podstawowych - nauka czytania
Sylabuję i główkuję. Gra edukacyjna

Jak pomóc dziecku w osiągnięciu gotowości do nauki czytania?

Według Moniki Sobkowiak, neurologopedy i nauczycielki przedszkolnej, gotowość do podjęcia nauki czytania wymaga m.in.:

• dostatecznie zaawansowanej percepcji wzrokowej, dzięki której dziecko będzie mogło analizować kształt i zapis graficzny liter,

• rozwiniętego słuchu fonemowego, który umożliwia rozróżnianie poszczególnych dźwięków mowy,

• właściwego poziomu rozwoju pamięci, pozwalającego zapamiętać symbole oraz szybko kojarzyć literę z odpowiadającym jej dźwiękiem.

Czytam i układam słowa. Układanka literowa | Dziecko poznaje litery poprzez doświadczenie i zabawę!
Czytam i układam słowa. Układanka literowa

Przygotowanie do nauki pisania

Pisanie to skomplikowany proces i nie lada wyzwanie. Wymaga bowiem koordynacji umiejętności manualnych i poznawczych. Dziecko musi przywołać z pamięci odpowiednie litery, ich brzmienie i kształt, a do tego wykonać bardzo precyzyjne ruchy, jednocześnie pamiętając o odpowiednim napięciu dłoni oraz kierunku pisania.

Literki. Gryzmołki - pakiet kreatywnych zadań, dzięki którym dziecko pozna litery.
Seria Gryzmołki

Jak przygotować dziecko do nauki pisania?

Rozwój grafomotoryki i grafopercepcji jest bardzo ważny. Nie chodzi bowiem wyłącznie o estetykę czy czytelność zapisu. Badania pokazują, że uczniowie z trudnościami w technice pisania i rysowania mogą mieć kłopoty z pisownią ortograficzną i interpunkcją, problemy z przepisywaniem zadań z tablicy i notowaniem, co z kolei może utrudniać zdobywanie wiedzy i zniechęcać do szkoły i nauki w ogóle.

Umiejętność pisania wymaga przede wszystkim dobrej ogólnej sprawności ruchowej, rozwiniętej motoryki małej, koordynacji wzrokowo-ruchowej oraz percepcji wzrokowej. Poniżej znajdują się przykłady zabaw rozwijających każdą z tych sfer.

Bazgraki i dinozaury - nauka pisania, wielokrotne rozwiazywanie zadań
Bazgraki i dinozaury

Jak zachęcać dziecko do nauki pisania?

Najważniejszym elementem treningu pisania jest zabawa. Warto więc zadbać o swobodną atmosferę oraz zapewnić dziecku jak najwięcej różnorodnych materiałów do ćwiczeń: flamastry, mazaki, kredki, a także ołówki, kredę, plastelinę, glinę, węgiel czy kolorowe długopisy. Ćwiczenia można rozpocząć od rysowania w powietrzu, najlepiej w płaszczyźnie pionowej (np. na kartce papieru przyczepionej do ściany lub folii rozciągniętej między drzewami), a następnie przejść do malowania na dużych powierzchniach w płaszczyźnie poziomej, a potem do mniejszej kartki. Pisanie w liniaturze powinno być ostatnim etapem ćwiczeń.

Seria Bazgraki ćwiczenia przygotowujące do nauki pisania
Seria Bazgraki

Nauka liczenia jest prosta!

Umiejętność liczenia jest ogromnie ważna. Wprowadza w życie dziecka porządek, pomaga mu zrozumieć otoczenie, a przede wszystkim przygotowuje do edukacji wczesnoszkolnej. Pojęcie liczby jest kluczowe dla zrozumienia działań, a także sprawnego wykonywania zadań tekstowych.

Mały inwestor. Gra rodzinna - nauka liczenia
Mały inwestor. Gra rodzinna

Od czego zacząć naukę liczenia?

Liczenia i rachowania uczą się już przedszkolaki. Jednym z pierwszych doświadczeń matematycznych jest przeliczanie według reguły jeden do jednego, czyli wypowiadanie liczebnika z jednoczesnym wskazaniem dłonią liczonego przedmiotu (jednemu gestowi i liczebnikowi odpowiada dokładnie jeden przedmiot). W ten sposób dziecko porządkuje obiekty w najbliższym otoczeniu i odkrywa, że licząc, wymienia liczebniki w stałej kolejności, niezależnie od tego, co chce właśnie przeliczyć: schody, po których wchodzi do domu, klocki, które wrzuca do pudełka z zabawkami, czy autka, które ustawia w garażu. Aby na początku liczenie było łatwiejsze, obiekty powinny być ułożone w szeregu lub w rzędzie. Potem przyjdzie czas na ich grupowanie. 

Dzięki treningowi liczenia dziecko odkrywa bogaty zakres liczebników, którymi coraz sprawniej się posługuje. 

Zabawy matematyczne dla ucznia - zestaw motywujący do ćwiczeń z liczbami dla uczniów szkół podstawowych
Zabawy matematyczne dla ucznia

Gdy zakres liczebników poznanych przez małego matematyka będzie już dostatecznie duży, warto pokazać dziecku, że nie musi zaczynać liczenia od początku. Jeśli umie wskazać bez liczenia, że na talerzu są trzy jabłka, to będzie gotowe, by opanować regułę związaną z kierunkiem liczenia, co oznacza, że można liczyć, zaczynając od dowolnego miejsca i nie tylko od lewej do prawej strony, ale też od prawej do lewej. Ważne, by policzyć wszystkie przedmioty i żadnego nie pominąć.

Umiejętność liczenia wzrokiem to również ważny etap w zdobywaniu kompetencji matematycznych. Dzieci, które mają okazję bawić się kostką do gier planszowych, szybko odkrywają, że układ kropek oznacza stałą liczbę oczek. Potrafią potem przenieść tę umiejętność rozpoznawania liczby obiektów na podstawie układu na inne przedmioty. Na przykład w grach typu domino są w stanie szybko dopasować liczebnik do liczby przedmiotów na kartoniku, jeśli są one ułożone w takie wzory jak na kostce do gry. Takie zabawy w domino ćwiczą również umiejętność określania, ile czego jest, oraz posługiwania się pojęciem tyle samo.

Porównywać zbiory i wskazywać, gdzie jest tyle samo obiektów, gdzie jest więcej, a gdzie mniej, można na dwa sposoby. Pierwszy polega na liczeniu obiektów w każdym ze zbiorów i porównywaniu ze sobą dwóch liczb, np. dziecko liczy najpierw jabłka na pierwszym talerzu, potem gruszki na drugim, a na końcu określa, która z liczb jest mniejsza, a która większa. Drugi sposób polega na ustawianiu obiektów z obu zbiorów w pary – ta metoda jest łatwiejsza, ponieważ nie wymaga posługiwania się liczebnikami.

Potwory Głodomory. Gra na liczenie - niezbędnik w matematycznej edukacji najmłodszych.
Potwory Głodomory. Gra na liczenie

Podstawy programowania dla dzieci

Programowanie to nie magia dostępna tylko dla zawodowych informatyków. To język przyszłości, łączący kluczowe kompetencje, takie jak logiczne myślenie, kreatywność, koncentracja oraz znajomość języka angielskiego. To umiejętność rozwiązywania zadań, którą bez problemu opanują dziewczynki i chłopcy.

Zakodowany kosmos. Gra na kodowanie -  podstawy programowania dla dzieci
Zakodowany kosmos. Gra na kodowanie

Dlaczego warto uczyć dzieci podstaw programowania?

Nauka podstaw programowania pojawia się już na etapie edukacji przedszkolnej. Nie bez powodu. To jedna z tych umiejętności, która jest odpowiedzią na aktualne potrzeby, nie tylko zawodowe, lecz także życiowe. Technologie komputerowe otaczają nas wszędzie, w domu, w szkole, w pracy i w urzędzie. Nie chodzi wyłącznie o inteligentne systemy zarządzania sprzętami elektronicznymi, ale o rozwiązania techniczne, które zmieniają świat.

Kamery kontrolują naszą lokalizację w celu zapewnienia bezpieczeństwa, chipy pomagają odnaleźć psiaka, który się zagubił, a pralka szybko uporać się z praniem. Wszystkie te sprzęty zostały zaprogramowane w taki sposób, aby ułatwić codzienne zadania i skrócić czas przeznaczony na ich wykonanie.

A w niedalekiej przyszłości czeka nas rewolucja związana z powszechną dostępnością aut samojezdnych czy drukarek 3D, które będą mogły wydrukować (nie tylko astronautom) jedzenie lub klocki lego. Kod i algorytmy nie tylko odpowiadają za lepszą jakość życia, lecz także wpływają na nasze preferencje i wiedzę o świecie, np. wyświetlając reklamy i treści w mediach dopasowane do potrzeb i zainteresowań użytkownika.

Zakodowany zamek. Gra na kodowanie - podstawy kodowania, STEM
Zakodowany zamek. Gra na kodowanie

Jak dzieci mogą wykorzystać nowe technologie w praktyce?

Opisane powyżej podejście do nauki oparte na umiejętności rozwiązywania problemów zawiera się w idei STEM (ang. Science, Technology, Engineering, Maths). Integruje ono nauki ścisłe, nowoczesne technologie, inżynierię oraz matematykę w celu rozwijania umiejętności logicznego myślenia, radzenia sobie ze zmianą, kreatywności oraz współpracy.

Komentarze (0)

Brak komentarzy w tym momencie.

Nowy komentarz

Korzystając z naszej strony, wyrażasz zgodę na wykorzystywanie przez nas plików cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.

Akceptuj Więcej informacji Odrzuć